دست آورد آن هم در شرايط سختى كه نجف آن روز داشت ! نجفِ امروز با تمام امكاناتى كه براى آن فراهم است ، بيشتر از هفت ماه از سال ، قابل سكونت نيست . صاحب جواهر در نجفِ آن روز با نبودن وسيلهء آسايش - نه آب در حدّ كفايت ، نه امكانات و نه وسايل خنك كننده و . . . - جواهرى نوشت كه اهل علم - حتى فقهاى بزرگ ما - در هيچ مسأله‌اى خود را از آن بىنياز نمىبينند ، و حتى براى حصول و مزيد اطمينان از مطالبى كه در كتاب‌هايى هم كه بعد از جواهر تأليف شده بايد به جواهر مراجعه كرد . او هم يك انسان بود ، اما از وقت و سرمايهء عمرش كاملًا استفاده كرد . و همين‌طور - به حمد الله تعالى - بزرگان و علماى شيعه در طول تاريخ - از شيخ طوسى ( ره ) گرفته تا علماى زمانهاى بعد - جداً از اين سرمايه استفاده كرده‌اند و اين براى ما درس است . خود شما ديده ايد كه حتّى در اين زمان چه بزرگان موفّقى داشته ايم ؛ به طورى كه مىبينيم چه طلّاب فاضلى را تربيت كرده‌اند ، ده‌ها تأليف ، مؤسسات ، تبليغات و خدمات گوناگون به عالَم اسلام از ايشان باقى مانده است . « 1 » اينها همه براى اين است كه ارزش فرصتهاى خود را درك كرده‌اند و از اين سرمايهء عمر حداكثر استفاده را كرده‌اند . « 2 »

--> ( 1 ) . مرحوم آيت الله العظمى فاضل لنكرانى از جمله بزرگانى است كه بعد از حيات پربركتشان هم منشا بركات عظيمى از جهت تاليفات ، مركز فقهى ائمه اطهار و شاگردان و . . . - بوده‌اند وخدمات شايانى به عالم اسلام و انقلاب كرده‌اند . حشره الله تعالى مع النبيين و الائمهء و الصالحين . ( 2 ) . قَالَ رسول الله ( ص ) : يَاأَبَاذَراغْتَنِمْ خَمْساً قَبْلَ خَمْسٍ : شَبَابَكَ قَبْلَ هَرَمِكَ وَ صِحَّتَكَ قَبْلَ سُقْمِكَ وَ غِنَاكَ قَبْلَ فَقْرِكَ وَ فَرَاغَكَ قَبْلَ شُغْلِكَ وَ حَيَاتَكَ قَبْلَ مَوْتِك . ( مجموعه ورام ، ج 1 ، ص : 279 ) رسول اكرم ( ص ) به ابوذر غفارى فرمود : پنج چيز را پيش از پنج چيز غنيمت بشمار ، جوانى ات را قبل از پيرى ، سلامتى و تندرستى ات را قبل از بيمارى ، تمكّن و توانگرى ات را قبل از تهيدستى ، آسايش و فراغتت را قبل از گرفتارى و زندگانى ات را قبل از مرگ . - عن الحسن ( ع ) كان يقول : يَا ابْنَ آدَمَ إِنَّكَ لَمْ تَزَلْ فِى هَدْمِ عُمُرِكَ مُنْذُ سَقَطْتَ مِنْ بَطْنِ أُمِّكَ فَخُذْ مِمَّا فِى يَدَيْكَ لِمَا بَيْنَ يَدَيْكَ فَإِنَّ الْمُؤْمِنَ يَتَزَوَّدُ وَ الْكَافِرَ يَتَمَتَّع . ( بحار الأنوار ، ج 75 ، باب 19 ، ص 101 ) امام حسن مجتبى ( ع ) مىفرمود : اى فرزند آدم ! تو از روزى كه شكم مادر را ترك گفته و به زمين قدم گذاشتى پيوسته سرگرم نابود ساختن عمر خويشتن هستى . از فرصت زندگى استفاده كن و از آنچه اكنون در دست دارى براى منازلى كه در پيش دارى بهره‌بردارى كن چراكه افراد با ايمان از دنيا براى فرداى خود زاد و توشه تهيه مىكنند و افراد بىايمان تنها از آن لذّت و كامروايى مىخواهند .